Шымкентте алғаш рет IX Kazakhstan Global Investment Roundtable өтті. Форумға 40-тан астам елден 500-ден аса инвестор мен бизнес өкілі қатысты. Жиын қорытындысымен жалпы сомасы $4,8 млрд болатын 22 құжатқа қол қойылды. Бұл туралы primeminister.kz хабарлады.
Неге Шымкент?
Қала әкімі Ғабит Сыздықбековтің мәліметінше, соңғы бес жылда негізгі капиталға салынған инвестиция екі есе өсіп, $7 млрд-қа жеткен. Өңірлік өнім үштен бірге артып, $13 млрд болған. Өткен жылы сыртқы сауда айналымы $2,6 млрд құрап, бес жылда 70%-ға өскен. Қалада шетел капиталы бар 2 мыңға жуық кәсіпорын жұмыс істейді. Қазақстандағы кілем мен алюминий құтылар өндірісінің бәрі, мақта майының 97%-ы Шымкентте шығарылады.
Мемлекет не ұсынады?
Премьер-министр Олжас Бектенов инвесторларға басым бағыттарды таныстырды: өңдеу және химия өнеркәсібі, агроөнеркәсіп, көлік машина жасау, IT және цифрландыру. Қолдау құралдары ретінде «бір терезе» орталығы, Altyn Visa режимі, «Астана» халықаралық қаржы орталығындағы ағылшын құқығы және Бас прокуратура деңгейіндегі инвесторлар құқығын қорғау аталды. Бектеновтің айтуынша, соңғы бес жылда елге $100 млрд-тан астам тікелей шетелдік инвестиция келген. S&P Қазақстанның рейтингін тұрақты болжаммен «BBB» деңгейіне көтерген.
Негізгі келісімдер
Үш ірі инвестициялық келісімнің жалпы құны $1,13 млрд-тан асады:
- Қостанайдағы қуаты 1 000 МВт жел электр стансасы, $730 млн;
- автожолдардағы интеллектуалды бақылау жүйесі, $249,6 млн;
- Ақтөбедегі шыны ыдыс зауыты, $150 млн.
Меморандумдар бойынша ең ірілері:
- 20 инклюзивті мектеп және Құрық портындағы терминал, әрқайсысы $1 млрд;
- халықаралық медициналық қала, $650 млн;
- ДӨО алқабындағы 250 МВт дата-орталық, $500 млн.
Шымкенттің өзінде «KOKSAN» компаниясымен $74,3 млн-дық ПЭТ-преформа және пластикті қайта өңдеу зауытын салу туралы негіздемелік келісім жасалды.
Жұмыс істеп тұрған жобалар
Кездесулерде Carlsberg Kazakhstan мен PepsiCo серіктестігімен Алматы облысында $344 млн-ға салынған сусын зауыты талқыланды. Ол 230 жұмыс орнын ашқан, қазақстандық қамту үлесі 71,5%. Solico Group Алматы облысында шамамен 45 млрд теңгелік ірімшік зауытын салып жатыр: жылына 41 мың тонна өнім мен 450 жұмыс орны көзделген, іске қосу 2029 жылға жоспарланған.
Қорытынды
Құжатқа қол қою мен жобаны іске асыру бөлек нәрсе. Көптеген құжат меморандум деңгейінде, яғни ниет білдіру ғана. Экономикаға нақты әсер жобалардың шынымен басталуына, жұмыс орындарының ашылуына және жергілікті өндірушілердің жеткізу тізбегіне қосылуына байланысты болады.
Суреттер: primeminister.kz
